Sıfır Atık Vakfı öncülüğünde Adana, Mersin, Muğla ve Antalya’da gerçekleştirilen şehir koordinasyon toplantıları, kıyı illerinde plastik atık yönetiminin yerel koşulları ve çözüm arayışlarını gündeme getirdi. Toplantılar; valilik himayesinde, kamu kurumları, yerel yönetimler, akademi, sanayi ve sivil toplum temsilcilerinin katılımıyla tamamlandı ve elde edilen çıktılar İstanbul’daki ulusal çalıştaya aktarılmak üzere kayda geçirildi.
PLASTİK DÖNGÜSÜNDE YEREL ARAYIŞ
Toplantılarda her ilin kendine özgü sorunları ve öncelikleri ele alındı: Adana’da üretim ve sanayi süreçlerinin atık oluşturma biçimleri, Mersin’de liman ve ticaret kaynaklı atık akışları, Muğla’da turizme bağlı yoğun tüketim ve kıyı alanlarının korunması, Antalya’da ise geniş kıyı bandı ile mevsimsel yoğunluğun yarattığı baskılar tartışıldı. Katılımcılar, yerel uygulama ve deneyimlerin politika önerilerine dönüştürülmesinin önemini vurguladı.
KAYNAĞINDA ÖNLEME VE DÖNGÜSELLİK
Saha istişarelerinde temizliğin tek başına yeterli olamayacağı, plastik kirliliğinin önüne geçmek için oluşum noktalarında azaltma ve tasarım odaklı çözümlerin gerektiği üzerinde duruldu. Toplantı gündeminde ayrı toplama, geri kazanım altyapısının güçlendirilmesi ve yeniden kullanım uygulamalarının yaygınlaştırılması yer aldı. Sıfır Atık Vakfı başkanı süreçte bütüncül yaklaşıma dikkat çekerken, plastik akışının hem karasal hem de deniz boyutlarının birlikte ele alınmasının gerekliliğini belirtti.
Katılımcılar, plastik atıkların nehir ve su yolları üzerinden denizlere ulaşmasını engelleyecek erken müdahale, kent içi toplama ağlarının iyileştirilmesi ve geri dönüşüm kapasitesinin artırılmasına yönelik somut adımlar önerdi. Ayrıca, kıyı bölgelerinde turizm sezonuna özgü stratejilerin geliştirilmesi ve yerel paydaşların sorumluluk paylaşımının netleştirilmesi gerektiği ifade edildi.
İSTANBUL ÇALIŞTAYINA HAZIRLIK
Dört ilde ortaya çıkan görüş ve iyi uygulamalar 31 Ağustos–1 Eylül 2026 tarihlerinde İstanbul’da düzenlenecek Türkiye Plastik Atık Çalıştayı’na taşınacak. Etkinlikte üretimden tasarıma, tüketim alışkanlıklarından mikroplastiklere dek geniş bir yelpazede 15 çalışma masası oluşturulması planlanıyor. Bu mekanizma, sahadan gelen önerilerin ulusal düzeyde politika ve uygulamalara dönüştürülmesi için bir platform sağlayacak.
Çalıştayda 17 bakanlık, onlarca genel müdürlük, yerel yönetimler, üniversiteler, sivil toplum ve özel sektör temsilcilerinin bir araya gelmesi hedefleniyor. Valilerin katılımıyla gerçekleştirilecek oturumlarda kıyı illerinin ortak ihtiyaçları ve bölgesel farklılıkların nasıl harmanlanabileceği masaya yatırılacak. Sıfır Atık Vakfı, bu sürecin sonunda Türkiye Plastik Döngüsü Sonuç Raporu hazırlanarak ulusal stratejiye katkı sunmasını amaçlıyor.
Vakfın yürüttüğü bu koordinasyon süreci, Sıfır Atık Hareketi vizyonunun kıyı ve deniz ekosistemlerinin korunması ile döngüsel ekonomi hedefleriyle nasıl örtüştüğünü göstermeyi amaçlıyor. Yerel deneyimlerin ulusal politika yapımına entegre edilmesiyle gereksiz plastik kullanımının azaltılması, geri kazanım oranlarının yükseltilmesi ve kıyıların plastik kirliliğine karşı daha dirençli hale getirilmesi bekleniyor.
Sonuç olarak, dört kentte yürütülen istişareler, plastik atıkla mücadelede saha odaklı, çok paydaşlı bir yol haritasının ön hazırlığını oluşturdu. Yerel önerilerin İstanbul’daki ulusal çalıştayda işlenmesiyle, uygulanabilir adımlar ve stratejik hedeflerin netleşmesi hedefleniyor.
